Scheepvaart

Wereldwijd zijn er maar enkele honderden van dergelijke kaarten bewaard gebleven, in Nederland slechts enkele tientallen. Tijdens de opening wordt ook het eerste exemplaar van het boek ‘Zeeuwse kaarten voor de VOC, het kaartenmakersbedrijf van de Kamer Zeeland in de 17de en 18de eeuw’ uitgereikt aan maritiem historicus Doeke Roos. De uitgave is geschreven door maritiem historicus Ruud Paesie en hij is als gastconservator betrokken bij de tentoonstelling. De tentoonstelling is tot en met 6 februari 2011 te zien.

Zeeuwse kaartenmakers
In de 17de en 18de eeuw had de VOC kaartenmakers in dienst om haar zeelieden van nautische kaarten te voorzien. Over de beroemde Amsterdamse kaartenmakers Blaeu en De Graaf is zoveel geschreven dat haast de indruk zou ontstaan dat VOC-kaarten uitsluitend in Amsterdam werden vervaardigd. Ook de Zeeuwse Kamer had eigen cartografen in dienst, maar daarover is tot nog toe vrijwel niets gepubliceerd. Ruud Paesie verrichtte geruime tijd onderzoek naar de kaartenmakers van de Kamer Zeeland. Ruim honderd jaar onbekende Zeeuwse cartografie wordt hiermee aan de vergetelheid onttrokken.

Familie Roggeveen
Rond 1670 verzochten Zeeuwse VOC-bestuurders landmeter Arent Roggeveen om geheime zeekaarten voor hen te gaan tekenen. Hij was een begaafd en veelzijdig man: cartograaf, wiskundige én astroloog. Hij onderrichtte zeevaartkunde en was VOC-examinator van stuurlieden. Bekendheid kreeg hij vooral door zijn expeditieplannen naar het ‘Onbekende Zuidland’, het huidige Australië. Het was uiteindelijk zijn jongste zoon Jacob Roggeveen die deze plannen ten uitvoer bracht en tijdens die expeditie Paaseiland ontdekte.

Na het overlijden van Arent Roggeveen nam oudste zoon Johan zijn vaders cartografische werkzaamheden over. Johan werkte ruim 40 jaar als kaartenmaker en werd op zijn beurt opgevolgd door Abraham Anias, van wie Paesie aantoont dat hij Johan Roggeveens stiefzoon was. Drie generaties Zeeuwse kaartenmakers hebben de Compagnie tot in de tweede helft van de 18de eeuw van zeekaarten voorzien.